II.
Meşrutiyet döneminde Arazi meselesi, şahsî davalar ve eşkıyalık faaliyetleri
neticesinde Kürtler ile Ermeniler arasında öldürme, yaralama ve gasp gibi
olaylar yaşandı. Ermeniler yaşanan bu olayları yayın organları vasıtasıyla
doğuda Kürtler tarafından Ermenilere sistemli bir şekilde katliam yapılıyormuş
gibi göstermeye çalıştılar. Ermeni Patrikhanesi vasıtasıyla yapılan abartılı ve
asılsız şikâyetlerle hükümeti baskı altında tuttular. Ermenilerin yayın
organları vasıtasıyla ufak çaplı çatışmaları Kürtler Ermeni katliamı yapıyormuş
gibi göstermeleri ve bu yönde hükümete Kürtleri sürekli şikayet etmeleri
üzerine bu ithamlara ve hükümet tarafından eşkıya takibi amacıyla Kürtlere
yapılan haksız muamelelere cevap olmak üzere 4 Ekim 1912 tarihinde
Van-Gevaş’tan Sadaret’e ve Dahiliye Nezareti’ne bir telgraf gönderildi. Bu
telgrafta özetle Kürtlerden Ermenilere saldıran ancak 4-5 kişi olup bu
saldırıların Kürtlerin rızasıyla olmayıp şahsi teşebbüsler olduğu, oysa
Ermenilerin komitacılık fikriyle hareket ettiğinden cinayet bir şahısta
kalmadığı, Ermeni mültecilerinin tekrar faaliyete başlaması ve silahlı
dolaşmalarının Kürtleri tedirgin ettiği bildirilmektedir. Telgrafta ayrıca bir
iki senedir hükümetin Ermenilerin yalan haberlerine fazla ehemmiyet vermesi ve
bir iki suçlu yüzünden birçok masuma sıkıntı vermesi Kürt unsurunu hükümetten
soğuttuğu ve kendilerinde bir suçsuzluk hissi uyandırdığı belirtilmiştir. Bu
makalenin amacı I. Dünya Savaşı’nın hemen öncesinde Ermenilerle Kürtler
arasındaki mücadele, Osmanlı’nın hükümetinin meselenin çözümü için başvurduğu
tedbirler ve Kürt halkının hükûmete bakış açısını orijinal arşiv vesikalarına
dayanarak ele almaktır.
DÖKÜMANI BURADAN İNDİREBİLİRSİNİZ.
