Berfin Mahide
ERTEKİN : PAŞİNYAN VE MNATSAKANYAN’IN TÜRKİYE İLE İLİŞKİLER KONUSUNDAKİ
ÇELİŞKİLERİ
Yorum No : 2019 / 58
11.09.2019
Armenpress’in 2
Eylül 2019 tarihli “Armenian PM gives interviews to several leading Iranian
media outlets (Ermeni Başbakanı, İran’ın önde gelen birkaç medya kuruluşuna
röportaj verdi)” başlıklı haberine göre Paşinyan İran basınına verdiği
röportajda Türkiye-Ermenistan ilişkileri hakkında yorumlarda bulunmuştur.
Röportajda Türkiye ile ön koşulsuz diplomatik ilişkiler kurmaya hazır olduğunu
belirten Paşinyan aynı zamanda Türkiye ile kurulacak diplomatik ilişkinin,
sözde Ermeni soykırımının uluslararası alanda tanınması politikasından da
vazgeçtikleri anlamına gelmediğini eklemiştir. Bunların yanı sıra Paşinyan,
Sözde Ermeni soykırımının sadece Türk-Ermeni ilişkilerini ilgilendirmediğini,
bu konuyu aynı zamanda uluslararası güvenlik bakış açısı ile ele aldıklarını
belirtmiştir.[1]
Bu bakış açısı ve söylem, Paşinyan iktidara gelmeden önce de vardı. Paşinyan’ın
iktidara gelişi ile de değişmeyerek Türkiye ile ilişkilerde önkoşul olmayı
sürdürmektedir.
Yine
Armenpress’in 6 Eylül 2019 tarihli “Armenian FM comments on establishment of
diplomatic relations with Turkey (Ermenistan Dışişleri Bakanı Türkiye ile
diplomatik ilişkilerin kurulması konusunda yorumda bulundu)” başlıklı haberine
göre Ermenistan dışişleri bakanı Mnatsakanyan da Türkiye ile diplomatik
ilişkiler kurulmasında makul bir gerçeklik görmediğini ifade etmiştir. Bunun
sebebi olarak ise Türkiye’nin Zürih sürecini reddetmesi, devamlı abluka hali
(Ermenistan’ın izole edilmesi hali), Sözde soykırıma karşı inkarcı politikası ve
Dağlık Karabağ konusundaki önyargılarına işaret etmiştir.[2] Bu bağlamda Paşinyan’ın iktidara geldiği
günden beri tekrarladığı fakat pratiğe dökmediği Türkiye ile diplomatik
ilişkiler kurma isteğine karşın dışişleri bakanı Mnatsakanyan’ın, verdiği basın
açıklamasında Türkiye ile diplomatik ilişkiler kurmayı kesin bir tavırla
gerçekçi bulmadığını beyan etmesi, Paşinyan’ın sözleri ile çelişir
niteliktedir.
Paşinyan’ın
Türk-Ermeni ilişkileri konusunda fikirlerini beyan etme şekli çoğu zaman sert
olmayan ama detaylı incelendiğinde üstü kapalı, Türkiye ile ilişki kurmayı
zorlaştıran tutumdadır. Mnatsakanyan ise Türkiye ile ilişkiler konusunda sert
bir dil kullanarak doğrudan bu durumun zorluğunu belirtir. Paşinyan hem dış
politika hem de iç siyaseti gözeterek adımlar atmaktadır ancak bu tutum ona
istikrarlı bir hareket planı sunmadığı için Türkiye ile ilişki
kurmasını/geliştirmesini zorlaştırmaktadır.
Paşinyan ve
dışişleri bakanı Mnatsakanyan’ın birkaç gün ara ile dile getirdikleri
söylemleri, birbirleri ile çelişmekle birlikte aynı zamanda dolaylı yoldan
birbirlerini doğrulamaktadır da. Bu söylem tarzının da dış politikanın
bir parçası olduğunu varsayarsak Paşinyan’ın Türkiye ile diplomatik ilişkiler
kurma isteğini Türkiye’ye mi yoksa uluslararası topluma mı söylediğini ayırt
edebilmemiz mümkündür. Mnatsakanyan ise doğrudan mesajlarını Türkiye’ye
vermektedir. Ermenistan Başbakanı ve Dışişleri Bakanı arasındaki söylem farkı,
-aralarında tutarsızlığa yol açsa da- hem Uluslararası topluma hem de Türkiye
ve bölgeye karşı verdikleri mesajlar aslında oldukça net ve stratejilerinin bir
parçasıdır.
Fotoğraf:
Armenpress
[1] “Armenian PM gives interviews to several leading
Iranian media outlets,” Armen
Press, 2 Eylül 2019, https://armenpress.am/eng/news/986570.html.
[2] “Armenian FM comments on establishment of diplomatic
relations with Turkey,” Armen
Press, 6 Eylül 2019, https://armenpress.am/eng/news/987127.html.
